دانشگاه شاهد فصلنامه مطالعات بنیادین تمدن نوین اسلامی 2676-525X 9 1 2026 03 21 A Model of Civilizational Coexistence Among Followers of Different Faiths in the School of Ahlul Bayt الگوی هم‌زیستی تمدن‌آفرین با پیروان مذاهب در مکتب اهل‌بیت 223 252 4817 10.22070/nic.2025.19057.1307 FA سید محمد صادق موسوی استادیار و پژوهشگر همکار پژوهشکدﮤ بین‌المللی امام رضا(ع)، جامعة‌المصطفی العالمیة (نمایندگی خراسان)، مشهد، ایران 0009-0006-5826-4051 Journal Article 2025 01 24 Purpose: According to the Supreme Leader of the Revolution, the approach to engaging with other religions, including adversaries, constitutes a fundamental aspect of the "software" of Islamic civilization. This article examines the teachings of the Ahlul Bayt school on coexistence with followers of other religions within the context of fostering Islamic civilization. Methodology: This study employs a descriptive-analytical approach and references library resources to explore the biography of the Ahlul Bayt by examining verified historical accounts and authentic narrations. Findings: The Ahlul Bayt school's system of coexistence is founded on three epistemological principles: Humans have an innate inclination toward truth and righteousness, and they require rational encouragement to pursue these values. Varied levels of understanding: Different individuals possess different degrees of knowledge, necessitating tailored interactions. Excusing unintentional errors: Mistakes in belief or practice may be forgiven, emphasizing fairness and avoiding unjust punishment. Coexistence manifests in the lives of the Ahlul Bayt through: Good speech and actions involve advocating for positive interactions and mutual respect. Short-term and long-term goals: Pursuing immediate harmony (short-term) while ultimately guiding others toward Islam (long-term). The concept of benevolence (ihsan) emerges as a central motivator within this framework of coexistence. Acts of kindness toward non-Muslims foster a greater understanding and appreciation of Islam. Coexistence promotes the broader goal of establishing an Islamic civilization. Conclusion: The Ahlul Bayt school emphasizes good deeds, understanding, and kindness (Ihsan Saghir) as foundational elements for fostering a harmonious society and realizing the vision of Islamic civilization (Ihsan Kabir). رهبر انقلاب معتقدند چگونگی رفتار با سایر مذاهب بخشی از نرم‌افزار تمدن اسلامی است. ازاین‌رو مقالۀ حاضر به بررسی الگوی هم‌زیستی مکتب اهل‌بیتبا پیروان سایر مذاهب در راستای تحقق تمدن نوین اسلامی پرداخته است. هدف این مقاله ارائۀ الگویی براساس آموزه‌های اهل‌بیتبرای هم‌زیستی با پیروان سایر مذاهب در جهت تمدن نوین اسلامی است. این تحقیق با روش توصیفی ـ تحلیلی و با استفاده از منابع کتابخانه‌ای انجام شده و یافته‌های آن از این قرار است: پیش‌انگارﮤ معرفتی لازم در این الگو انسان‌ را موجودی می‌داند که اولاً به‌صورت فطری به پذیرش حق تمایل دارد، ثانیاً انسان‌ها دارای درجات متفاوت معرفتی هستند و ثالثاً خطاهای ناشی از ناآگاهی آنان باید عفو شود. در این الگو، رفتار بایسته (یعنی همان مصادیق هم‌زیستی) نیز با عناوینی مانند «گفتار حسن» و «کردار حسن»، با رویکرد ایجابی و سلبی و اهداف میانی و بلندمدت تبیین گردیده‌ است. این الگو در مکتب اهل‌بیت رابطۀ بسیار نزدیکی با مفهوم «احسان» در آیات قرآن و روایات دارد. ازاین‌رو می‌توان آن را «الگوی تمدنی احسان» نامید. «الگوی تمدنی احسان» با رفع موانع هدایتگری فطرت و ایجاد انگیزه در آحاد جامعه، به آنان کمک می‌کند تا با همگرایی هرچه بیشتر و بهره‌گیری از تمام ظرفیت‌ها، به‌سوی تمدن نوین اسلامی حرکت کنند و به آن دست یابند.

https://nic.shahed.ac.ir/article_4817_7e6ff0205749bc6025b51155e26f6ced.pdf